De Europese zorgsector staat op een kantelpunt. Met de komst van de European Health Data Space (EHDS) verandert de manier waarop gezondheidsgegevens worden vastgelegd, gedeeld en hergebruikt. Niet als een technische verplichting, maar als een strategische beweging die de zorg fundamenteel anders zal organiseren.
Voor ziekenhuizen betekent dit een toekomst waarin data niet langer vastzit in systemen, maar vrij kan stromen tussen zorgverleners, instellingen en zelfs landen.
Die evolutie is complex. Ze vraagt nieuwe standaarden, nieuwe processen en nieuwe manieren van samenwerken. Maar ze biedt vooral kansen. Kansen om de zorg slimmer, efficiënter en meer patiëntgericht te maken. Patiënten krijgen immers meer controle over welke gegevens ze delen en wat ermee mag gebeuren.
Waarom de EHDS zo’n grote stap vooruit is
De EHDS rust op drie pijlers die samen de basis vormen voor een modern zorgsysteem.
- De eerste pijler gaat over primair gebruik van gegevens: patiënten en zorgverleners krijgen eenvoudiger toegang tot medische informatie zoals patiëntsamenvattingen, elektronische voorschriften, medicatieverstrekking, medische beelden en testresultaten. Richting 2029 moeten deze gegevens grensoverschrijdend beschikbaar zijn.
- De tweede pijler draait om secundair gebruik: gezondheidsgegevens worden onder strikte voorwaarden beschikbaar voor (wetenschappelijk) onderzoek, innovatie en beleid. Dat creëert een enorme meerwaarde voor de ontwikkeling van nieuwe behandelingen en AI‑toepassingen.
- De derde pijler bevat regels voor IT-leveranciers in de zorgsector, dus ook voor ChipSoft. Software moet voldoen aan Europese eisen voor veiligheid, interoperabiliteit en datakwaliteit. Dat zorgt voor een gelijk speelveld en maakt het eenvoudiger om oplossingen in meerdere landen te gebruiken.
Samen vormen deze pijlers een kader dat de zorgsector richting een datagedreven toekomst duwt.
Gestandaardiseerde data in de praktijk
Gegevens moeten overal dezelfde betekenis hebben, ongeacht waar ze vandaan komen en voor welke toepassingen of zorgactoren ze gebruikt worden.
Vandaag spreken systemen immers vaak een andere taal. Een allergie in ziekenhuis A wordt anders geregistreerd dan in ziekenhuis B. Een radiologieaanvraag bevat andere codes in het ene EPD dan in het andere. Dat maakt uitwisseling traag, foutgevoelig en inefficiënt.
De EHDS in België omvat drie bouwstenen:
- FHIR bepaalt hoe systemen gestructureerde gezondheidsgegevens technisch kunnen uitwisselen: de technische taal en structuur van het bericht.
- CareSets bepalen binnen België welke gegevens voor een bepaalde zorgcontext gestandaardiseerd worden vastgelegd en gedeeld, inclusief businessregels en ValueSets.
- SNOMED CT en andere terminologieën/codestelsels zorgen ervoor dat de betekenis van die gegevens eenduidig en machine leesbaar is. Dat maakt gegevens begrijpelijk en herbruikbaar, ook wanneer systemen of landen verschillende talen of lokale coderingen gebruiken.
Belgische projecten die de EHDS tastbaar maken
België bouwt met het Belgian Integrated Health Record (BIHR) aan een ecosysteem waarin gegevens veilig en gestandaardiseerd beschikbaar worden. Dat gebeurt via concrete projecten die ziekenhuizen de komende jaren rechtstreeks zullen voelen: eReferral voor digitale verwijzingen, Prescription Search Support (PSS) voor beslissingsondersteuning, VIDIS voor medicatie‑uitwisseling.
Deze projecten zijn de eerste stappen richting de Europese verplichtingen van 2029. Ze maken de EHDS concreet, zichtbaar en voelbaar in de dagelijkse ziekenhuisworkflow.
De rol van ChipSoft hierin
De EHDS brengt veel verandering met zich mee. Nieuwe standaarden, nieuwe gegevensstromen, nieuwe verplichtingen. Voor ziekenhuizen kan dat overweldigend lijken, daarom zorgen we voor voldoende ondersteuning.
We helpen ziekenhuizen om de gestructureerde data te registreren, interoperabele processen op te zetten en om de nieuwe Belgische en Europese gegevensstromen te integreren.
Nieuwe datastromen landen automatisch in de bestaande HiX‑workflow. Artsen hoeven geen extra schermen te openen, geen nieuwe codes te onthouden en geen bijkomende administratie te doen. De complexiteit zit onder de motorkap, niet bij de gebruiker. Zo kunnen zorgverleners met dezelfde vertrouwde processen kunnen blijven werken en is er geen extra administratie.
Daarnaast zijn we actief betrokken bij werkgroepen van Agoria, HL7 Belgium, IHE en het eHealth‑platform. We nemen deel aan FHIR‑A‑THONs, valideren nieuwe specificaties vroegtijdig en bouwen generieke technische bouwstenen die nieuwe datastromen naadloos laten landen in de bestaande HiX‑workflow.
We vinden het ook belangrijk om onze kennis te delen om onze klanten bij te staan, zo organiseren we bijvoorbeeld webinars om iedereen up to date te houden.
Samen bouwen we aan een toekomstbestendig zorglandschap
De EHDS is geen eindpunt, maar een versneller. Ze dwingt ons om anders te kijken naar gegevens, naar processen en naar samenwerking. Ziekenhuizen die vandaag inzetten op standaardisatie en innovatie, zetten straks met vertrouwen de stap naar Europese interoperabiliteit.
Meer weten over dit topic? Neem gerust contact met ons op.
