De druk op de zorg neemt toe. Zorginstellingen moeten sneller verantwoorden, slimmer plannen en beter samenwerken, terwijl de hoeveelheid beschikbare data explosief groeit. Wie die data effectief wil inzetten, heeft meer nodig dan losse rapportages of traditionele databases. Met HiX Datawarehouse in de cloud, gecombineerd met Microsoft Fabric, ontstaat een toekomstbestendig dataplatform dat zorgdata omzet in bruikbare inzichten.
Zuyderland Ziekenhuis heeft deze stap inmiddels gezet. Marc Pont, Data Chief Officer bij Zuyderland, stond aan de basis van de inrichting en deelt in dit artikel zijn ervaringen met HiX Datawarehouse als stabiele bron en Fabric als innovatief analyseplatform.
Van cloudstrategie naar dataplatform met samenhang
Steeds meer zorginstellingen werken vanuit een expliciete cloudstrategie. Daarbij draait het om keuzes tussen Infrastructure as a Service, Platform as a Service en Software as a Service. ChipSoft sluit hier als Microsoft-partner nauw op aan en ontwikkelt het HiX-ecosysteem in lijn met de mogelijkheden binnen Azure en Microsoft Fabric.
De eerste stap richting cloud bestaat vaak uit het verplaatsen van bestaande omgevingen naar Azure. Dat levert flexibiliteit en schaalbaarheid op, bijvoorbeeld door capaciteit beter af te stemmen op piek- en dalmomenten. Tegelijkertijd groeit de behoefte aan geïntegreerde SaaS-oplossingen, waarin data-opslag, verwerking en analyse samenkomen. Microsoft Fabric speelt hierop in door deze functies te bundelen in één platform.
Eén datavisie voor een brede zorgorganisatie
Bij Zuyderland speelde deze ontwikkeling nadrukkelijk op organisatieniveau. De instelling omvat naast het ziekenhuis ook thuiszorg, GGZ en ouderenzorg. Marc Pont: “Daardoor ging de vraag over data en infrastructuur verder dan één domein; het ging over hoe we als totale zorgorganisatie omgaan met infrastructuur en data.”
Zuyderland hanteert een duidelijke ‘Microsoft, tenzij’-strategie en kiest bewust voor cloudhosting en In-suite-oplossingen. De bestaande BI-stack paste daar onvoldoende bij. De overstap naar HiX betekende daarom meer dan een nieuw EPD; ook het analytics- en rapportagelandschap vroeg om vernieuwing. Door gelijktijdig te kiezen voor HiX Datawarehouse ontstond een logisch moment om het dataplatform toekomstgericht in te richten.
HiX Datawarehouse: een stabiele en herkenbare basis
Binnen Zuyderland fungeert HiX Datawarehouse als centraal en betrouwbaar bronsysteem. De organisatie kiest bewust voor standaardisatie en werkt volgens een ‘HiX, tenzij’-aanpak. Dit houdt de basis overzichtelijk, herkenbaar en goed ondersteund.
Tegelijkertijd blijft er ruimte voor eigen ontwikkeling. In Microsoft Fabric bouwt het BI-team verder op HiX Datawarehouse, met een duidelijke overdracht tussen ChipSoft en Zuyderland. Pont: “HiX Datawarehouse is voor ons een kritisch bronsysteem; vanuit Fabric breiden we verder uit, met een duidelijke scheidslijn tussen wat van ChipSoft is en wat van ons.”
Die scheiding biedt grip. “Afwijkingen blijven herleidbaar tot de bron, terwijl maatwerk en innovaties volledig onder eigen regie plaatsvinden. Dit vereenvoudigt support en versterkt het vertrouwen in de data”, vertelt Pont.
Fabric: één geïntegreerd datalandschap
Microsoft Fabric bracht voor Zuyderland vooral samenhang. Pont: “In plaats van een landschap met losse Azure-componenten ontstond één geïntegreerd SaaS-platform. Data komt centraal samen in OneLake en wordt daar één keer opgeslagen. Vanuit die centrale opslag gebruiken teams snelkoppelingen om dezelfde data in meerdere contexten te benutten. Eigenlijk net zoals je snelkoppelingen gebruikt op het bureaublad van je pc.”
Deze aanpak ondersteunt zowel standaard HiX-rapportages als aanvullende analyses en maatwerkoplossingen. Standaardrapporten draaien direct binnen Fabric, terwijl het BI-team parallel eigen datasets en modellen ontwikkelt. “Met staging- en releaseprocessen borgen we dat alleen gecontroleerde en gevalideerde data beschikbaar komt voor eindgebruikers, volledig in lijn met HiX Datawarehouse.”
Security en governance standaard ingebed
Een cloud-native dataplatform vraagt om stevige beveiliging en duidelijke governance. Zuyderland richtte het netwerkverkeer volledig in binnen Azure. Pont: “Alle communicatie verloopt via de Microsoft-backbone en blijft buiten het publieke internet. Inbound en outbound access control bepalen nauwkeurig wie toegang heeft en via welke netwerken data mag stromen.”
Conditional access voorkomt gebruik vanaf onbeveiligde apparaten of netwerken. Microsoft Purview speelt daarbij een sleutelrol in dataclassificatie en datalekpreventie. Pont benadrukt de meerwaarde hiervan: “Dezelfde security- en compliance-afspraken die we al hadden binnen Microsoft 365 gelden nu ook voor Fabric en dat geeft rust.”
Leren van de praktijk: cloud hosted versus cloud native
De transitie bracht ook waardevolle inzichten met zich mee. Zuyderland ervaarde duidelijk het verschil tussen cloud hosted en cloud native oplossingen. “HiX Datawarehouse draait bij Zuyderland in een Azure VM, wat andere integratie-uitdagingen met zich meebrengt dan een volledig beheerde Azure-database. Hierdoor was het nodig om in afstemming met ChipSoft een mechanisme te ontwikkelen voor het kopiëren van data en het herkennen van delta’s.”
Ook Fabric vraagt om een volwassen benadering. Ondanks het SaaS-karakter vereist de inrichting duidelijke keuzes en ontwikkelstandaarden. Pont onderstreept dit: “Benader Fabric als een platform. Richt OTAP-straten in, gebruik versiebeheer en maak helder onderscheid tussen beheerde omgevingen en selfservice.”
Vooruitblik: AI als versneller van inzicht
Met het fundament op orde kijkt Zuyderland vooruit. Binnen Fabric verkent de organisatie AI-functionaliteit, zoals het stellen van vragen aan data via natuurlijke taal, het instellen van slimme alerts en ondersteuning voor ontwikkelaars via metadata-gedreven LLM’s. “Daarbij hanteren we een principe van minimale data-ontsluiting”, vertelt Pont. “We hebben enorm veel tabellen in HiX Datawarehouse, dus ontsluiten we data gericht: wat heb je nodig en waarvoor?”
Samen bouwen aan datagedreven zorg
De ambitie reikt verder dan Zuyderland alleen. Pont: “In nauwe samenwerking met Microsoft en ChipSoft werken we aan een aanpak die ook voor andere zorginstellingen toepasbaar is, inclusief organisaties met minder technische slagkracht.”
De praktijkervaring van Zuyderland laat zien hoe HiX Datawarehouse en Microsoft Fabric elkaar versterken. Het datawarehouse vormt een stabiele, gestandaardiseerde basis; Fabric biedt het platform om die data veilig, schaalbaar en innovatief te benutten. Zo groeit zorgdata uit van registratiemiddel tot strategisch instrument voor inzicht, verantwoording en vernieuwing in de zorg.